Lein Terhagen
Oude ijzeren leuning brengt verhaal van klei, gevaar en dorpsleven opnieuw tot leven
Wie vandaag langs de weg tussen Terhagen en Boom wandelt, ziet aan de poortmuur van de voormalige steenbakkerijsite de Beukelaar opnieuw een herkenbaar stukje geschiedenis. De historische lein, een ijzeren reling uit de bloeitijd van de steenbakkerijen, is gerestaureerd en staat weer stevig op haar plaats.
Wat ooit een eenvoudige veiligheidsvoorziening was, groeit zo opnieuw uit tot een zichtbaar symbool van het industriële verleden van de Rupelstreek.
In de 19de en vroege 20ste eeuw was de Rupelstreek een van de drukste industriële regio’s van Vlaanderen. Alles draaide er rond klei. Schepen voeren af en aan op de rivier. Trams en karren vervoerden tonnen bakstenen. Arbeiders trokken elke dag langs dezelfde weg naar de steenbakkerijen. Het landschap veranderde ingrijpend door de ontginning.
Langs de weg tussen Terhagen en Boom ontstonden diepe kleiputten. Aan de andere kant lagen lager gelegen overstromingsgebieden langs de Rupel. Het hoogteverschil kon oplopen tot vijf à negen meter.
Het voetpad tussen weg en put was op sommige plaatsen amper zeventig centimeter breed. Zonder bescherming was een val snel gebeurd. De lein moest dat voorkomen.
Toch was de lein niet alleen een veiligheidsmaatregel. Ze werd ook een plek waar het dorpsleven zich afspeelde.
Op warme zomeravonden verzamelden bewoners zich langs de reling. Ze praatten, keken naar de bedrijvigheid in de putten en wisselden nieuws uit. Hier werden plannen gemaakt en ontstonden vriendschappen. De ijzeren lijn werd zo een stille getuige van arbeid én samenleven.
Door roest en slijtage raakte de reling de voorbije decennia zwaar beschadigd. Verbindingen verdwenen, onderdelen verzwakten en ook de natuurstenen sokkel brokkelde af.
Het gespecialiseerde restauratiebedrijf Altnova demonteerde het hekwerk en herstelde het met respect voor het originele materiaal. Oorspronkelijke klinknagelverbindingen werden opnieuw aangebracht en ontbrekende stukken vervangen door nauwkeurige replica’s. Omdat de oude sokkel niet meer te redden viel, kreeg de reling een nieuwe en duurzame fundering in beton.
Volgens Matilde Cillissen, erfgoedspecialist bij Regionaal Landschap Rivierenland, zit de kracht van dit project in de herkenbaarheid.
“Dit zijn de elementen die dorpsbewoners en wandelaars opmerken en die hun omgeving betekenis geven. Door ze te bewaren, blijft het verhaal van de streek tastbaar.”
Ook Jan De Haes, gedeputeerde van de provincie Antwerpen, benadrukt de impact op de streekbeleving.
“Het industrieel verleden van de Rupelstreek leeft nog altijd voort in het landschap. Dankzij zulke restauraties kunnen inwoners en bezoekers dat verleden opnieuw ervaren.”
MEER INFO: Matilde.cillissen@rlrl.be